De Winwinlening in 2020

De winwinlening is een achtergestelde lening waarmee Vlaamse particulieren fiscaal voordelig kunnen investeren in Vlaamse KMO’s. 

De belangrijkste kenmerken van de winwinlening

Beide partijen winnen bij de winwinlening:

De Vlaamse particulier krijgt bovenop de rente een bijkomend belastingkrediet en een waarborg bij faling van de overheid;

De Vlaamse KMO betaalt een lage rente, moet geen waarborg geven en kan de kenmerken flexibel opstellen.

Met de winwinlening wil de Vlaamse overheid particuliere spaarders stimuleren om hun slapend spaargeld in de economie te pompen.

In deze uitgebreide gids vind je de meest volledige en up-to-date informatie over de winwinlening terug: voorwaarden, voor- en nadelen, simulaties

Laatste update: 12/10/2020

Wat is de winwinlening?

Het spaarboekje brengt niets meer op: op 10 jaar tijd is het spaargeld van de Belgische spaarder 13% minder waard geworden, door de extreem lage rente op spaarboekjes, kosten en inflatie.

Ondertussen ondervindt 82% van de Vlaamse KMO’s moeilijkheden met financiering bij klassieke kanalen zoals banken. Die financiering hebben ze nodig om te kunnen opstarten of verder groeien. De Belgische banken vallen sinds de economische crisis in 2008 onder heel wat strengere maatregelen, waardoor België het 2e moeilijkste land in de EU is om bankfinanciering op te halen.

Daarom heeft de Vlaamse overheid in 2006 “De Winwinlening” in het leven geroepen.

De winwinlening is een fiscale maatregel van de Vlaamse overheid om particulieren fiscaal aan te moedigen om geldmiddelen ter beschikking te stellen aan kleine en middelgrote ondernemingen.

Wie als particuliere Vlaming leent aan een Vlaamse KMO, krijgt hierop jaarlijks een vaste rente en  een belastingkrediet bovenop, met bijkomstig een overheidswaarborg van 40% (NIEUW!) indien de kredietnemer het ontleende bedrag niet kan terugbetalen.

Door de fiscaal gunstige voorwaarden van de winwinlening is de winwinlening immens populair. In 2019 werd meer zo dan 62,5 miljoen euro geleend bij particulieren.

bron: PMV/z

De kenmerken

De winwinlening is een achtergestelde lening door Vlaamse particulieren aan Vlaamse KMO’s met volgende kenmerken:

  • Looptijd: 5-10 jaar (NIEUW!)
  • Jaarlijkse rente: Min. 0,875% - Max 1,75%
  • Jaarlijks belastingkrediet: 2,5%
  • Maximale investering per particulier: €75.000 (NIEUW!)
  • Maximale totaal opgehaald bedrag: €300.000 (NIEUW!)
  • Waarborg: 30%-40% (NIEUW!) op het openstaand bedrag bij evt. faillissement door de overheid
  • Aflossingsperiode: kiezen tussen maandelijks, driemaandelijks, zesmaandelijks, jaarlijks of eenmalig
  • Vervroegde terugbetaling: in onderling overleg

Corona-update: nog aantrekkelijker voor investeerders (02/10/20)

Om de negatieve impact van corona op KMO’s heeft de overheid heel wat nieuwe maatregelen ingevoerd, waaronder een aanpassing aan de winwinlening. Deze aanpassingen maken het voor kredietgevers nog interessanter om een fiscaal voordelige investering te maken en het slapend spaargeld in de lokale economie te pompen.

Een overzicht van de aanpassingen:

  • Maximaal investeringsbedrag per particulier wordt opgetrokken van €50.000 naar €75.000
  • Maximale totale investering die opgehaald kan worden door de ondernemer verhoogt van €200.000 naar €300.000
  • Looptijd van de lening wordt flexibeler: de ondernemer kan, in plaats van 8 jaar, kiezen voor een periode tussen 5 en 10 jaar
  • Leningen die in in 2020 zouden aflopen, kunnen met 2 jaar verlengd worden (dus tot max. 10 jaar)
  • Het belastingkrediet van 2,5% wordt uitgebreid over de volledige 10 jaar
  • Kleine aandeelhouders (max. 5% aandelen) kunnen nu ook een winwinlening geven
  • Last but not least: de overheidswaarborg bij een faillissement stijgt van 30% naar 40% op het openstaande bedrag (voor registraties van 15 maart 2020 tot en met 31 december 2021)

Deze aanpassingen werden op 2 oktober 2020 doorgevoerd via het Belgisch staatsblad.

Voor- en nadelen voor kredietnemers (Vlaamse KMO’s)

Voordelen voor kredietnemers

  • Je betaalt een jaarlijkse rente tussen 0,875% en 1,75%, wat enorm laag is in vergelijking met andere vormen van leningen.
  • Je kan leningen ophalen bij je eigen netwerk van vrienden en familie, maar ook bv. bij klanten, leveranciers, fans… Zo worden deze mensen ambassadeur van jouw onderneming.
  • Elk type onderneming kan winwinleningen ontvangen: eenmanszaken, vennootschappen, vzw’s (met economische activiteit)…
  • De kenmerken van de lening zijn enorm flexibel: je kiest zelf de looptijd tussen 5 en 10 jaar en of je maandelijks, driemaandelijks, jaarlijks of eenmalig op het einde aflost.
  • Je kan het eenvoudig online aanvragen.
  • Aangezien de winwinlening een achtergestelde lening is, kan dit dienen als hefboom naar andere financieringsvormen zoals bankleningen. Wie winwinleningen ophaalt kan dus makkelijker bij banken terecht voor bijkomende kredieten.
  • Je moet geen eigen waarborgen of garanties geven.
  • Je moet geen aandelen afstaan en verliest dus geen controle aangezien het leningen zijn.
  • Je kan de lening vervroegd terugbetalen als je de middelen beschikbaar hebt. Let op: als je meerdere winwinleningen hebt, moet je ze allemaal op hetzelfde moment vervroegd terugbetalen.
  • Ook coöperatieve aandeelhouders die minder dan 5% van de aandelen hebben kunnen investeren, wat enorm interessant is voor coöperatieve ondernemingen.

Nadelen voor kredietnemers

  • Je moet mensen in je eigen netwerk overtuigen om een lening aan jou te geven. Je zal er dus wat tijd in moeten steken om dat eigen netwerk aan te spreken.
  • Je kan de winwinlening enkel als Vlaamse KMO gebruiken (exploitatiezetel in Vlaams Gewest).
  • Alle investeerders moeten particulieren zijn en inwoners van het Vlaams Gewest zijn.

Voor- en nadelen voor kredietgevers (Vlaamse particuliere investeerders)

Voordelen voor kredietgevers

  • De winwinlening is de meest fiscaal voordelige investering om het slapend spaargeld te laten opbrengen. Bovenop de jaarlijkse rente van 0,875% tot 1,75% krijg je 2,5% extra jaarlijks rendement via een belastingkrediet.
  • Ook als je geen belastingen betaalt, ontvang je het jaarlijkse belastingkrediet (het verschil tussen een belastingvermindering en een belastingkrediet).
  • Als het fout loopt met de onderneming (bv. faillissement), heb je recht op een overheidswaarborg van 40% op het openstaande bedrag, opnieuw via een belastingkrediet. Daardoor daalt het risico van de investering enorm.
  • Je investeert in Vlaamse KMO’s waardoor je de lokale economie ondersteunt.
  • Er zijn geen bijkomende kosten aan verbonden, investeren via de winwinlening is dus - uitgezonderd van je investeringsbedrag uiteraard - volledig gratis.

Nadelen voor kredietgevers

  • Je kan niet vanuit een vennootschap investeren of als inwoner van het Waals of Brussels gewest.
  • Je kan het geïnvesteerde bedrag niet ineens terugvragen aan de kredietnemer. Je moet er dus van uit gaan dat je het geld niet nodig gaat hebben, gedurende de looptijd van de lening.
  • Op de jaarlijkse rente (0,875% tot 1,75%) betaal je 30% roerende voorheffing, waardoor je dus wat van je rendement verliest aan belastingen. Het belastingkrediet van 2,5% is echter vrijgesteld van die roerende voorheffing. Het netto rendement is daardoor max. 3,725%.
  • Investeren in kleine ondernemingen is uiteraard risicovol. Je hebt niet altijd een duidelijk en up-to-date zicht op de financiële situatie van de onderneming.

Voorwaarden voor kredietnemers

Deze maatregel richt zich enkel tot kmo’s die voldoen aan volgende definitie:

  • exploitatiezetel in het Vlaams Gewest;
  • minder dan 250 werknemers;
  • waarvan ofwel de jaaromzet niet hoger is dan €50 miljoen, ofwel het balanstotaal niet hoger is dan €43 miljoen;
  • die voldoen aan een vastgelegd zelfstandigheidscriterium (niet meer dan 25% van het kapitaal of de stemrechten mogen in het bezit zijn van één of meerdere grote ondernemingen).

Bij de toepassing van deze criteria wordt rekening gehouden met eventuele partner- en verbonden ondernemingen van het betrokken bedrijf. Hierdoor zullen gegevens van gelieerde bedrijven opgeteld moeten worden.

Een onderneming die één van deze criteria overschrijdt, wordt beschouwd als grote onderneming en komt dus niet in aanmerking voor de maatregel.

Voorwaarden voor kredietgevers

Op de datum waarop de winwinlening gesloten wordt, moet de kredietgever voldoen aan de volgende voorwaarden:

  • hij/zij moet een natuurlijk persoon zijn die deze lening afsluit buiten het kader van zijn/haar handels- of beroepsactiviteiten;
  • deze natuurlijke persoon moet in het Vlaamse Gewest zijn gevestigd;
  • mag geen werknemer zijn van de kredietnemer;
  • als de kredietnemer een zelfstandige is, dan mag de kredietgever niet de echtgenoot of de wettelijk samenwonende partner van de kredietnemer zijn;
  • als de kredietnemer een rechtspersoon is, kan de kredietgever geen aandeelhouder met meer dan 5% van de aandelen zijn van die rechtspersoon, noch benoemd zijn of optreden als bestuurder, zaakvoerder of een vergelijkbaar mandaat binnen die rechtspersoon.
  • Evenmin mag de echtgenoot of de wettelijk samenwonende partner van de kredietgever aandeelhouder zijn of benoemd zijn of optreden als zaakvoerder, bestuurder of een vergelijkbaar mandaat binnen de kredietnemende onderneming.

Simulaties van winwinleningen

Hieronder vind je 2 simulaties terug van het rendement van de meest populaire winwinleningen, voor een bedrag van €5.000.

Jaarlijkse constante aflossing (€5.000)

Eenmalige aflossing (€5.000)

Aflossingstabellen

Uitgebreide simulaties van aflossingstabellen kan je opvragen via de simulatietool van PMV.

Winwinlening aanvragen

De aanvraagprocedure verloopt in 4 stappen:

1: Indienen

Via de online tool van PMV/z kan je de winwinlening indienen: https://winwin.pmv.eu

Je zal daarvoor alle nodige gegevens van de kredietgever, de kredietnemer en het krediet zelf moeten invullen.

Na het indienen krijg je een automatisch gegenereerde akte en aflossingstabel. Je kan die daarna meteen online indienen bij PMV.

2. Ondertekenen

De gegenereerde akte en aflossingstabel moeten door de kredietgever en kredietnemer ondertekend worden en vervolgens bezorgd worden aan Participatiemaatschappij Vlaanderen (PMV).

Je kan de ondertekende documenten mailen naar: winwinlening@pmv.eu of via post versturen naar: Winwinlening, Oude Graanmarkt 63, 1000 Brussel.

3. Registreren

Binnen de maand na ontvangst van deze akte gaat PMV na of aan alle voorwaarden is voldaan. Als aan alle voorwaarden voldaan is, gaat PMV over tot registratie van de akte.

De registratie bestaat uit het toekennen van een nummer aan de winwinlening en het opnemen van de lening in een register.

Binnen een week na registratie van de akte zal PMV de kredietgever schriftelijk op de hoogte brengen van de registratie.

4. Betalen

Het volledige investeringsbedrag moet uiterlijk voor de afgesproken startdatum (zoals in de akte vermeld) op de bankrekening van de kredietnemer staan. De betaling moet dus gebeurd zijn voor de aanvang van de lening.

Matchmaking platform WinWinner

Sinds 2015 treedt WinWinner op als matchmaking platform voor de winwinlening.

Dit door de FSMA vergund alternatief financieringsplatform geeft ondernemers de mogelijkheid om een online profiel op de website te plaatsen en zo hun netwerk online te laten investeren.

Geld ophalen via de winwinlening? Start de gratis Quickscan.

Investeren via de winwinlening? Ontdek hier alle actieve projecten.

Veelgestelde vragen

Wat als het fout loopt?

Indien de kredietnemer (de onderneming) de lening niet kan terugbetalen of gedurende meer dan 3 maanden nalaat om de aflossingen van de lening te betalen, kan de kredietgever de lening vervroegd opeisbaar stellen. Dit moet door middel van een aangetekend schrijven gericht aan de onderneming.

Dit kan enkel in volgende gevallen:

  • in geval van faillissement, kennelijk onvermogen, of vrijwillige of gedwongen ontbinding of vereffening van de kredietnemer;
  • als de kredietnemer een zelfstandige is, in geval hij zijn activiteit vrijwillig stopzet of overdraagt;
  • als de kredietnemer een rechtspersoon is, ingeval die rechtspersoon onder voorlopig bewindvoerder geplaatst wordt, of
  • in geval van een achterstand van meer dan drie maanden in de betaling van de aflossingen van de hoofdsom of de interesten van de Winwinlening;
  • in geval van schrapping van ambtswege, wegens het niet naleven door de kredietnemer van de voorwaarden van dit decreet en de ter uitvoering ervan genomen besluiten.
  • in geval van overlijden van de kredietnemer.

Indien effectief blijkt dat de onderneming de lening (geheel of gedeeltelijk) niet zal kunnen terugbetalen, kan de schrapping van de winwinlening worden aangevraagd bij PMV.

Het bedrag van de hoofdsom dat definitief verloren is gegaan, kan voor 40% (of 30% bij winwinleningen die geregistreerd zijn voor 15 maart 2020) worden gerecupereerd door middel van een belastingkrediet.

Wat gebeurt er bij een overlijden bij de kredietgever?

Als de kredietgever overlijdt, valt de Winwinlening in het actief van de nalatenschap en worden de rechten van de schuldvordering overgedragen aan de erfgenamen.

Het jaarlijkse belastingkrediet van 2,50 % kan niet worden overgedragen. Het recht op het eenmalig belastingkrediet wordt wel overgedragen op de erfgenamen in de verhouding dat zij de Winwinlening verkregen hebben.

Kan de winwinlening vervroegd terugbetaald worden?

Er kan in onderling overleg overeengekomen worden dat de kredietnemer een vervroegde terugbetaling kan doorvoeren. Belangrijk is daarbij dat ALLE openstaande winwinlening op hetzelfde moment terugbetaald worden.

De vervroegde terugbetaling moet via PMVz gebeuren door de winwinlening officieel te schrappen.

Kan ik mijn geïnvesteerd bedrag vervroegd opeisen?

Als kredietgever kan je het bedrag niet eenzijdig vervroegd opeisen. We raden dus aan om enkel te investeren in een winwinlening met middelen die je doorheen de looptijd niet nodig zal hebben.

Kan ik de winwinlening combineren met andere financieringsvormen zoals bankleningen, Startlening, Cofinanciering...?

De winwinlening wordt heel vaak gecombineerd met andere financieringsmiddelen. Sterker nog, vaak is het een positief signaal voor andere geldverstrekkers als je als onderneming kan aantonen dat er ook particuliere investeerders mee-investeren via een winwinlening. De winwinlening is daarbij ook achtergesteld tegenover alle andere vormen van financiering.

Op zoek naar groeifinanciering?

Ik zoek financiering

Investeren in groeibedrijven?

Ik wil investeren